Kullanıcı Oyu: 4 / 5

Yıldız etkinYıldız etkinYıldız etkinYıldız etkinYıldız etkin değil
 

ANLAM İLİŞKİLERİNE GÖRE KELİMELER

Eşanlamlı Sözcükler: Yazılışları farklı olduğu halde aynı anlamı karşılayan sözcüklerdir, ak-beyaz, saygı-hürmet kara-siyah

Karşıt Anlamlı Sözcükler: Aralarında bir ilişki bulunduğu hâlde anlamca birbirinin karşıtı olan sözcüklerdir. Türkçede bütün kelimelerin karşıt anlamlısı yoktur.

  • sıcak-soğuk
  • iyi-kötü
  • büyük-küçük
  • gül--ağla-

"Yürü-" "yürümemek" ya da "koşmak" değildir. Olumsuzluk karşıt anlam demek değildir. Türkçede pek çok kelimenin özellikle fiillerin karşıt anlamlısı yok

Yakın Anlamlı Sözcükler: Aynı anlamı karşılamadıkları hâlde aralarında ortak yön nedeniyle birbirlerinin yerine kullanılan kelimelerdir.

  • eş-dost
  • bakmak-seyretme
  • hısım-akraba
  • kırılmak-küsmek

Sesteş(eşsesli): Yazılış ve okunuşları aynı olduğu hâlde anlam ve kök yönüyle farklı olan kelimelerdir.

  • Yüzünde benler var.----- > Çehre
  • Sıranın yüzü cilalanmış.-- > Üst taraf
  • Yüze kadar saydı.- > Sayı
  • Çok iyi yüzüyor. —-> Suda yüzme
  • Yorganın yüzü yırtılmış.-- > Astar
  • Derisini yüzmüşler.- > Koyun yüzme

Yansıma: Doğada var olan seslerdir. Ses anlam ilgisi olan sözlerdir Havhav şırıl şırıl çıtır çıtır horultu gürül gürül

"Me"- bir yansımadır. "Mele-" kelimesinde "me" sesi vardır. Ama "öt-"kelimesi yansıma değildir. Çünkü doğada böyle bir ses yoktur. Bu sözcük eylemin adıdır.

Bazen yansımalar mecazlaşabilir. ( Balon patladı.(gerçek anlam)  Sinirden patladı, (mecaz anlam)

 

İkileme: Anlamı güçlendirmek ve anlama çekicilik kazandırmak amacıyla yapılan söz tekrarlarıdır.

  • Aşağı yukarı
  • bir bir
  • horul horul
  • iyi kötü
  • eş dost

 

  • İkilemelerin değişik şekilde oluşturulur: Aynı sözcüğün tekrarı ile oluşturulur: ağır ağır, tatlı tatlı
  • Karşıt anlamlı sözcüğün tekrarı ile oluşturulur: ileri geri- iyi kötü l Az çok biliyor.
  • Yakın anlamlı sözcüklerin tekrarı ile oluşturulur, yalan yanlış, doğru dürüst, şöyle böyle, az biraz
  • Biri anlamlı diğeri anlamsız sözcüklerin tekrarı ile oluşturulur, tek tük, ufak tefek, eğri büğrü, saçma sapan (Sapan'ın anlamı var ama burada yok)
  • Her ikisi de anlamsız kelimelerin tekrarı ile oluşturulur, eciş bücüş, ıvır zıvır, abuk sabuk, mırın kırın
  • Yansımaların tekrarı ile oluşturulur: :horul horul, şırıl şırıl, vızıl vızıl, pırıl pırıl
  • İkilemelerin arasına noktalama konmaz. İkilemeler istisnalar hariç ayrı yazılır. (İstisnalar: altüst-gitgide-çıtçıt(elbise düğmesi anlamında ise)

 

 

Üye Girişi