Kullanıcı Oyu: 0 / 5

Yıldız etkin değilYıldız etkin değilYıldız etkin değilYıldız etkin değilYıldız etkin değil
 

ESKİ TÜRK EDEBİYATINDA AKIMLAR 

1. TASAVVUF AKIMI

  •  13.yy-14.yy 

TEMSİLCİLERİ 

  • Ahmet Yesevi
  • Yunus Emre Mevlana
  • Hacı Bektaş Veli

ÖZELLİKLERİ

  • Vahdet-i Vücut anlayışı vardır. (Tek Varlık)
  • Allah’ın dışındaki bütün varlıklar, onun görünüşlerinde ibarettir. Fakat görünüş demek Allah’ın ta kendisi demek değildir. Tasavvufçular Allah’ın dünyadaki görünüşünü, bir varlığın aynadaki görünüşüne benzeterek açıklarlar. Aynadaki görüntü bağımsız bir varlığa sahip değildir. Onun varlığı kendi dışındaki eşyanın varlığına bağlıdır, evren de böyledir. Gerçeği arayan insan aynadaki hayallere aldanmaz, onların aslını arar. Bunun için tasavvufa yönelen kişi dünyanın ve insanın dış görünüşüne kanmaz, onların kaynağını oluşturan Allah’a yönelir.

 

2.TÜRK-İ BASİT AKIMI

  • 15.yy-16.yy 

TEMSİLCİLERİ

  • (Divan Şiiri) Aydınlı Visali (15. yy)
  • Edirneli Nazmi (16. yy)
  • Tatavlalı Mahremi (16 yy)

ÖZELLİKLERİ

  • Aruz ve Divan şiiri nazım biçimleri kullanıl sa da şiirde Türkçe sözcükleri tercih etmek.
  • Divan şiirindeki mazmunlar (Kalıplaşmış sözler) yerine halk şiirindeki mecazları, deyimleri, atasözlerini kullanmak.
  • Arapça, Farsça sözcük ve tamlamalara şiirde yer vermemek.
  • Türk-i Basit akımı büyük şairler tarafından benimsenmemiş ve edebiyatımızda fazla tutmamıştır.

 

3.MAHALLİLEŞME (YÖRESELLEŞME) AKIMI

  • 16.yy-18.yy-19.yy

TEMSİLCİLERİ 

  • BÂKİ (16.yy)
  • Nedim (18.yy)
  • Enderunlu Vasıf (19.yy)

ÖZELLİKLERİ

  • Halk edebiyatındaki söyleyişle, şehirlerde gelişen halk dilinin ve Divan tarzı söyleyişin birleşmesinden doğan bir harekettir.
  • Sadeliğe yaklaşan bir Türkçe ile İstanbul’un türlü semtlerini, eğlencelerini, köşklerini, aşk hayatını ... değişik biçimlerde anlatan şarkı, gazel ve şehrengiz gibi eserlerde de görülür. Divan şiirinin soyut dünyasına tepki olarak doğan bu akım Tanzimat sanatçılarını bile etkilemiştir.

 

4.SEBK-İ HİNDİ AKIMI

  • 17.yy-18.yy 

TEMSİLCİLERİ

  • Neşati (17. yy) Naili (17. yy)
  • Şeyh Galip (18. yy)

ÖZELLİKLERİ

  • Söz sanatlarını bırakıp şiirde anlamı derinleştirmek ve kapalı hale getirmek.
  • Açık söyleşi bırakıp, şiirde güç anlaşılır bir şiir yolu tutmak.
  • Fazla sözden kaçınmak ve sözü özlü biçimde söylemek.
  • Şiirde yaşanılan dünyaya değil, tasavvufa ve derin acılara yer vermek.
  • Hiç bilinmeyen mazmunları kullanmak.
  • Geniş hayal gücüyle şiir yazmak.

 

Üye Girişi